Zastosowanie · trawienie
Zioła na trawienie i wzdęcia
Unijne monografie opisują te zioła jako tradycyjnie stosowane przy łagodnych dolegliwościach trawiennych: niestrawności, wzdęciach, uczuciu pełności albo braku apetytu.
W katalogu takie wskazanie ma 11 z 36 gatunków. Pozostałe pomijamy, nawet jeśli ludowa tradycja przypisuje im podobne działanie.
Co mówią monografie
| Zioło | Surowiec | Wskazanie w monografii |
|---|---|---|
| Dziurawiec zwyczajny Hypericum perforatum | Kwitnące ziele | Przy łagodnych dolegliwościach żołądkowo-jelitowych (herbata z ziela); uwaga na interakcje z lekami. |
| Melisa lekarska Melissa officinalis | Liść | Przy łagodnych dolegliwościach trawiennych, w tym wzdęciach (napar z liści). |
| Mięta pieprzowa Mentha × piperita | Liść i szczyty pędów | Napar z liści przy niestrawności i wzdęciach. |
| Rumianek pospolity Matricaria chamomilla | Koszyczki kwiatowe | Napar doustnie przy drobnych dolegliwościach żołądkowo-jelitowych, takich jak wzdęcia i niewielkie skurcze. |
| Szałwia lekarska Salvia officinalis | Liść | Napar z liści przy łagodnych dolegliwościach trawiennych, takich jak zgaga i wzdęcia. |
| Mniszek lekarski Taraxacum officinale | Liść, kwiat i korzeń | Przy łagodnych zaburzeniach trawienia (pełność, wzdęcia, powolne trawienie) i przejściowym braku apetytu. |
| Krwawnik pospolity Achillea millefolium | Kwitnące ziele i kwiatostany | Napar z ziela przy przejściowym braku apetytu i łagodnych dolegliwościach trawiennych, takich jak wzdęcia. |
| Bylica piołun Artemisia absinthium | Ziele (szczyty kwitnących pędów) | Napar z ziela przy przejściowym braku apetytu i łagodnych dolegliwościach trawiennych, tylko dorośli. |
| Rozmaryn lekarski Salvia rosmarinus | Liście (igiełki) i młode pędy | Napar z liści przy niestrawności i łagodnych skurczowych dolegliwościach przewodu pokarmowego. |
| Ostropest plamisty Silybum marianum | Owoce (niełupki) | Przy objawach zaburzeń trawienia, takich jak uczucie pełności i niestrawność (herbatka z owoców lub wyciągi). |
| Prawoślaz lekarski Althaea officinalis | Korzeń | Przy łagodnych dolegliwościach żołądkowo-jelitowych (tylko rozdrobniony korzeń lub niektóre wyciągi). |
Jak wybrać
Działają różnie. Zioła gorzkie, jak piołun, krwawnik i mniszek, tradycyjnie pije się przed jedzeniem, żeby pobudzić apetyt i wydzielanie soków trawiennych. Zioła z olejkiem eterycznym, jak mięta, rumianek, melisa i rozmaryn, częściej po posiłku, przy wzdęciach i skurczach.
Kiedy do lekarza: Silny lub nawracający ból brzucha, krew w stolcu, wymioty, nagła utrata masy ciała albo dolegliwości trwające dłużej niż dwa tygodnie wymagają wizyty u lekarza.
Treści mają charakter informacyjny i nie zastępują porady lekarza ani farmaceuty. Przed użyciem przeczytaj bezpieczne stosowanie ziół.
Profile ziół (11)
-
Dziurawiec zwyczajny
Hypericum perforatum
Dziurawiec zwyczajny to bylina o złocistych kwiatach i prześwitujących listkach, klasyczne zioło letnich łąk.
Kwitnące ziele Zbiór VI–VII -
Melisa lekarska
Melissa officinalis
Melisa lekarska to bylina o cytrynowym zapachu liści, spokojne zioło naparów z przydomowych ogródków.
Liść Zbiór VI–VIII -
Mięta pieprzowa
Mentha × piperita
Mięta pieprzowa to bylina o chłodnym zapachu mentolu, klasyczne zioło naparów i kuchni z polskich ogrodów.
Liść i szczyty pędów Zbiór VI–IX -
Rumianek pospolity
Matricaria chamomilla
Rumianek pospolity to jednoroczne zioło o białych koszyczkach i jabłkowym zapachu, od pokoleń zbierane na napary.
Koszyczki kwiatowe Zbiór V–VIII -
Szałwia lekarska
Salvia officinalis
Szałwia lekarska to półkrzew o szarozielonych, aromatycznych liściach, klasyczne zioło ogrodów klasztornych i kuchennych.
Liść Zbiór V–VIII -
Mniszek lekarski
Taraxacum officinale
Mniszek lekarski, czyli popularny mlecz, to pospolita bylina łąk i trawników. Zbiera się jego liście, kwiaty i korzeń.
Liść, kwiat i korzeń Zbiór IV–X -
Krwawnik pospolity
Achillea millefolium
Krwawnik pospolity to bylina łąk i przydroży o pierzastych liściach i płaskich, białych kwiatostanach, kwitnąca przez całe lato.
Kwitnące ziele i kwiatostany Zbiór VI–IX -
Bylica piołun
Artemisia absinthium
Bylica piołun to srebrzysta, bardzo gorzka roślina przydroży i ugorów, której ziele z tujonem stosuje się krótko i tylko u dorosłych.
Ziele (szczyty kwitnących pędów) Zbiór VII–VIII -
Rozmaryn lekarski
Salvia rosmarinus
Rozmaryn lekarski to zimozielony krzew śródziemnomorski o żywicznym zapachu, w Polsce uprawiany w donicach dla liści do kuchni i naparów.
Liście (igiełki) i młode pędy Zbiór V–IX -
Ostropest plamisty
Silybum marianum
Ostropest plamisty to kolczasta roślina o liściach w białe żyłki i fioletowych koszyczkach. Surowcem są dojrzałe owoce, zbierane w sierpniu i wrześniu.
Owoce (niełupki) Zbiór VIII–IX -
Prawoślaz lekarski
Althaea officinalis
Prawoślaz lekarski to wysoka, aksamitnie owłosiona bylina o bladoróżowych kwiatach. Jesienią wykopuje się jego śluzowaty korzeń, zalewany zimną wodą.
Korzeń Zbiór IX–XI
Zioła na trawienie i wzdęcia: pytania
Jakie zioła na trawienie i wzdęcia?
W naszym katalogu 11 gatunków ma w unijnej monografii tradycyjne wskazanie w tym zakresie: dziurawiec zwyczajny, melisa lekarska, mięta pieprzowa, rumianek pospolity, szałwia lekarska, mniszek lekarski, krwawnik pospolity, bylica piołun, rozmaryn lekarski, ostropest plamisty, prawoślaz lekarski. Szczegóły i surowiec są w tabeli powyżej.
Skąd pochodzi ta lista?
Zioło trafia tu tylko wtedy, gdy Komitet ds. Roślinnych Produktów Leczniczych Europejskiej Agencji Leków (HMPC) opisał takie zastosowanie w monografii tego surowca. Ludowe zwyczaje bez monografii pomijamy. Monografie opisują stosowanie tradycyjne, oparte na długoletnim użyciu, a nie wyniki badań klinicznych.
Czy te zioła można stosować w ciąży i u dzieci?
Zwykle nie bez konsultacji. Większość monografii nie zaleca stosowania w ciąży i podczas karmienia piersią z braku danych, a wiele ogranicza je do dorosłych albo dzieci powyżej 12 lat. Szczegóły dla każdego gatunku są w sekcji o przeciwwskazaniach na jego stronie.
Kiedy zamiast ziół trzeba iść do lekarza?
Silny lub nawracający ból brzucha, krew w stolcu, wymioty, nagła utrata masy ciała albo dolegliwości trwające dłużej niż dwa tygodnie wymagają wizyty u lekarza.
Darmowy PDF
Kalendarz zbioru ziół — za darmo, w PDF
Terminy zbioru popularnych polskich ziół zebrane w jednym pliku PDF. Dostaniesz go po potwierdzeniu zapisu do newslettera, a w sezonie — krótkie przypomnienia, co właśnie warto zbierać.