Melisa lekarska
Melissa officinalis
Melisa lekarska to bylina z rodziny jasnotowatych o wyraźnym cytrynowym zapachu liści. W polskich ogródkach uprawia się ją na napary i jako roślinę miododajną. Jest mniej ekspansywna niż mięta pieprzowa, a w bukiecie ziół łagodnych często stoi obok rumianku pospolitego i kwiatu lipy drobnolistnej.
Identyfikacja
Liście są naprzeciwległe, sercowato-jajowate, karbowane, matowozielone, pokryte delikatnymi włoskami. Łodyga czworokątna, rozgałęziona. Kwiaty drobne, białe lub kremowe, zebrane w okółki w kątach liści. Po roztarciu liść pachnie cytryną — to najpewniejsza cecha. Kwitnie od czerwca do sierpnia i chętnie odwiedzają ją pszczoły.
Tradycyjne zastosowanie
Surowcem są liście zbierane przed lub na początku kwitnienia, suszone szybko w cieniu, bo łatwo brązowieją. W tradycji ludowej napar z melisy pito wieczorem jako napój uspokajający. To opis zwyczaju, nie zalecenie terapeutyczne. Osoby przyjmujące leki nasenne lub na tarczycę powinny skonsultować zioła z lekarzem albo farmaceutą.
Uprawa w ogrodzie
Melisa lubi stanowisko słoneczne lub lekki półcień i glebę żyzną, umiarkowanie wilgotną. Rozmnaża się przez podział kępy wiosną lub siew. W ostre zimy bywa zawodna, więc warto okryć ją liśćmi. Zbiór liści powtarza się kilka razy w sezonie. Na rabacie dobrze sąsiaduje z rumiankiem pospolitym i miętą trzymaną w pojemniku. Liście zaparza się jak w tekście o naparach i wywarach.
Najlepszy aromat mają liście zbierane rano, po obeschnięciu rosy, zanim słońce wyciągnie z nich olejki. W ogrodzie ziołowym warto oznaczać kępę etykietą z nazwą łacińską, żeby nie pomylić sadzonek wiosną.
Treści mają charakter informacyjny i nie zastępują porady lekarza, farmaceuty ani kwalifikowanego zielarza.